اعتبار اسنادی (Letter of Credit)، رایجترین روش پرداخت در معاملات بینالمللی است که از طریق موسسات مالی بهعنوان اعتبار برای شخصیتهای حقیقی و حقوقی صادر میشود. در واقع اعتبار اسنادی(LC) بهعنوان تعهدی بهمنظور پرداخت پولی که در امور تجاری مورداستفاده قرار میگیرد، صادر خواهد شد.
بنابراین کارکرد اصلی اعتبار اسنادی، بهمنظور اطمینان از دریافت مبالغ پرداختی از سوی خریدار و همچنین اطمینان از تحویل محموله توسط فروشنده خواهد بود. طبق قاعده اعتبار اسنادی (LC) هرگاه که خریدار قادر به پرداخت مبلغ خرید نباشد، بانک موظف است باقیمانده یا کل مبلغ خرید را بپردازد.
برخی گونههای اعتبار اسنادی که مصطلح شناخته میشوند، عبارتند از:
● اعتبار اسنادی وارداتی یا صادراتی: به اعتبار اسنادی که برای واردات صادر میگردد، اعتبار اسنادی وارداتی و به اعتبار اسنادی که برای صادرات کالا به کشور دیگر و توسط خریدار افتتاح میشود، اعتبار صادراتی میگویند.
● اعتبار اسنادی قابل برگشت: به اعتبارنامهای گفته میشود که خریدار یا بانک گشایشکننده LC، بتوانند بدون اطلاع و اجازه فروشنده هرگونه تغییر در شرایط LC اعمال کند.
● اعتبار اسنادی غیر قابل برگشت: در این اعتبار اسنادی هرگونه تغییر شرایط اعتبار از جانب خریدار یا بانک گشایشکننده تنها با موافقت و رضایت فروشنده انجام میشود.
● اعتبار اسنادی تایید شده: علاوهبر تایید اسناد توسط بانک عامل، بانک دومی در همان کشور نیز باید این نوع LC را تایید کند.
● اعتبار اسنادی تایید نشده: اگر در شرایط اعتبار کلمه Confirmed ذکر نشود آن اعتبار تایید نشده تلقی میشود.
● اعتبار اسنادی قابل انتقال: در این گونه LC، ذینفع اصلی حق دارد همه یا بخشی از اعتبار گشایش شده را به شخص یا اشخاص دیگر انتقال دهد.
● اعتبار اسنادی غیر قابل انتقال: به اعتباری گفته میشود که ذینفع حق واگذاری کل یا بخشی از آن را به دیگری ندارد.
● اعتبار اسنادی مدتدار: در این نوع اعتبارنامه فروشنده به خریدار فرصت میدهد تا پس از فروش کالاهای خریداری شده، بهای آنها را بپردازد.
● اعتبار اسنادی دیداری: بانک ابلاغکننده پس از بررسی اسناد ارائه شده، درصورت تطابق و رعایت کلیه شرایط، بلافاصله وجه را پرداخت میکند.
● اعتبار اسنادی ماده قرمز: اعتباری که در آن، فروشنده بخشی از وجوه اعتبار را قبل از ارسال کالا از بانک ابلاغکننده دریافت میکند.
● اعتبار اسنادی گردان: اعتباری است که پس از هر بار استفاده ذینفع از اعتبار، همان مبلغ اسناد تا سطح اعتبار اولیه.