اقتصاد اروپا در دام بادهای تجاری با سرعت ۱۰۰ مایل در ساعت گرفتار شده است
میثم شرافتی نیا؛ پژوهشگر اندیشکده دیپلماسی اقتصادی
️اتحادیه اروپا به تازگی درگیر چالش سیاسی_اقتصادی مهم و اثر گذاری شده است. پس از کشمکش های تعرفه ای بین چین و آمریکا امروزه قدرت های بزرگ اروپا امواج خطرناک این درگیری را حس کرده اند و به دنبال ایجاد گذرگاه اضطراری برای فرار از خطرات پیش رو هستند. پایگاه خبری رویترز به تازگی در گزارشی با تیتر کنایه آمیز “اقتصاد اروپا در دام بادهای تجاری با سرعت ۱۰۰ مایل در ساعت گرفتار شده است” به استقبال این موضوع رفته و جنبه های مختلف این موضوع را مورد بررسی قرار داده است. اقتصاد اروپا بر لبه تیغ خطرناکی بین ژئوپلیتیک و بازیهای قدرت اقتصادی جهانی گام برمیدارد؛ شرایطی که یا آن را وادار خواهد کرد تا تجارت خود را متنوعتر و خودکفاتر کند، یا توسط تندبادهای خصمانه سرنگون بشود.
️️اتحادیه اروپا ترجیح داده است افزایش تعرفههای دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده را «بپذیرد» تا اینکه تلافی کند، شاید به این دلیل که نیاز دارد واشنگتن را در رویارویی امنیتی این منطقه با روسیه بر سر اوکراین در کنار خود نگه دارد.اما پذیرفتن این موضوع می تواند منجر به بحران اقتصادی در اروپا بشود. اگر تعرفه ی کالاهای وارداتی چین به آمریکا افزایش پیدا کند، سیلی از کالاهای چینی به اروپا روانه می شود و پکن مازاد عظیم تولید صنعتی خود را به سمت اروپا هدایت می کند. این امر میتواند تولیدکنندگان داخلی این بلوک را با مشکل مواجه کرده و همچنین خطراتی که باعث تورم زایی می شوند را ایجاد کند. یونیکردیت به آمار چین اشاره میکند که نشان میدهد در حالی که صادرات به آمریکا در شش ماهه منتهی به سپتامبر ۲۵ درصد در مقایسه با مدت مشابه سال قبل کاهش یافته، محمولههای ارسالی به اتحادیه اروپا در کل تقریباً ۱۰ درصد افزایش یافته است
️شاید با خودتان بگویید اروپا می تواند با افزایش تعرفه بر کالاهایی که پکن به اروپا وارد میکند از بروز این بحران جلوگیری کند اما باید به نکته ریس اقتصاد دان اروپایی توجه کرد که استدلال میکند اگر اروپا موانع واردات و سرمایهگذاری خود در برابر چین را بیش از حد تشدید کند، پکن با محدود کردن دسترسی به بازارهای خود و محدود کردن بیشتر دسترسی به خاکهای نادر این موضوع را تلافی خواهد کرد. بنابراین افزایش تعرفه از طرف اروپا هزینه های متقابل زیادی را به قدرت های اقتصادی همچون آلمان، فرانسه، انگلیس و… وارد خواهد کرد. بنابراین، ممکن است سیاستگذاران اتحادیه اروپا بخواهند به صورت دقیق و هدفمند عمل کرده و از اقدامات شدید پرهیز کنند.»
سیاست اتحادیه اروپا در برابر این بحران چه خواهد بود؟
یک گزینه این است که بر احیای تقاضای داخلی و ظرفیت فناوری این بلوک که ویژگیهای کلیدی برنامه اصلاحات اقتصادی اتحادیه اروپا هستند و سال گذشته توسط ماریو دراگی، رئیس سابق بانک مرکزی اروپا ترسیم شد تمرکز مضاعف شود. اما گزینه دوم که راهگشا تر به نظر می رسد، در یک مقاله کاری که ماه گذشته توسط اتاق فکر «بروگل» مستقر در بروکسل منتشر شد، مطرح می شود.
این مقاله مطرح میکند که آمریکا و چین در مجموع ۳۰ درصد از کل صادرات با ارزش افزوده اتحادیه اروپا را به خود اختصاص میدهند. با توجه به شرایط فعلی این یک ریسک قابل توجه است، اما ۷۰ درصد از تجارت با ارزش افزوده اتحادیه اروپا با سایر کشورها است.این مقاله میگوید: «اتحادیه اروپا در حال حاضر شبکه گستردهای از توافقنامههای تجاری دارد که ۷۴ درصد از تجارت با شرکای به غیر از آمریکا و چین را پوشش میدهد. تعمیق این روابط و ایجاد شراکتهای جدید باید در اولویت باشند.»
جمع بندی
مقاله حاضر نتیجه میگیرد: «ارائه یک رژیم تجاری پایدار و مبتنی بر قوانین میتواند به جبران زیانهای ناشی از کاهش یکپارچگی با آمریکا و چین کمک کند.»